{"id":438,"date":"2019-08-08T15:43:48","date_gmt":"2019-08-08T13:43:48","guid":{"rendered":"http:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/?p=438"},"modified":"2019-10-09T15:20:28","modified_gmt":"2019-10-09T13:20:28","slug":"66-luchtoorlog-ii-inleiding-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/66-luchtoorlog-ii-inleiding-2\/","title":{"rendered":"66. LUCHTOORLOG II. Inleiding 2"},"content":{"rendered":"\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><button id=\"listenButton1\" class=\"responsivevoice-button\" type=\"button\" value=\"Play\" title=\"ResponsiveVoice Tap to Start\/Stop Speech\"><span>&#128266; Lees voor<\/span><\/button>\n        <script>\n            listenButton1.onclick = function(){\n                if(responsiveVoice.isPlaying()){\n                    responsiveVoice.cancel();\n                }else{\n                    responsiveVoice.speak(\"De onze streek passerende bommenwerpers hadden vooral te maken met de nachtjagers van de Duitse vliegbasis Venlo; vele toestellen en hun bemanningen werden het slachtoffer van de kanonnen en mitrailleurs van deze jagers. Deze basis was operationeel vanaf 18 maart 1941. Over geheel Nederland verspreid waren dergelijke basis voor dag- en\/of nachtjagers aangelegd o.a. te Leeuwarden, Soesterberg, Schiphol, Deelen, Gilze-Rijen, Twenthe en Volkel. Nagenoeg elke gemeente in Nederland kreeg te maken met het op hun grondgebied neerstorten van vliegtuigen en het sneuvelen van bemanningssleden. Vooral in de beginjaren \u2013 de tijdsperiode van de z.g. \u201dhelle Nachtjagd\u201d (t\/m medio 1942) - maakte de Duitse luchtverdediging ook in onze streek gebruik van zoeklichten, meestal gekoppeld aan\/samenwerkend met een batterij luchtdoelgeschut en een grondstation voor de jagers. Deze schijnwerpers stonden o.a. opgesteld omgeving vliegveld Volkel, in de Peel als bij Bakel, Oploo en Venray. Hun lange priemende lichtvingers hadden een dieptewerking van ongeveer dertig km. en het was voor de overvliegende bommenwerpers zaak om niet door zo\u2019n straal gevangen te worden. In een oogwenk bundelden zich de zoeklichten dan, concentreerden zich op dat ene \u201cpuntje\u201d hoog in de lucht, de gevangen bommenwerper en dan was er bijna geen ontsnappen meer mogelijk. Velen onder ons hebben destijds dat \u201dspeurwerk\u201d gevolgd, hopende dat het geen resultaat opleverde. Maar een imponerend schouwspel was het wel. De nachtjagers werden vanaf de grond begeleid door een \u201dNachtjagdstellung\u201d- een met radar uitgeruste gevechtsleidingspost op de grond; deze \u201dpraatte\u201d de nachtjager tot vlakbij een bommenwerper, waarna de piloot van de jager de aanval zelfstandig afwikkelde. Een dergelijke post was voor onze streek gevestigd te Veulen\/Venray. Zo\u2019n post werd ondersteund door een radarpeilstation; in Bakel hadden de Duitsers een station gebouwd, dat te boek stond onder de naam \u201dBazi\u201d. Als er weer eens een vliegtuig was neergestort verschenen binnen de kortste tijd Duitse militairen bij het wrak; in onze streek kwamen zij van legerplaatsen als Eindhoven, Helmond, Den Bosch of vliegbasis Volkel. Plaatselijke politie en\/of leden van de luchtbeschermingsdienst plus uiteraard nieuwsgierige bewoners (ondanks de avondklok) waren altijd wel als eersten aanwezig bij het wrak. Maar zij moesten dan toch al gauw plaats maken voor de Duitsers. Iedereen werd dan verder op afstand gezet. De Duitsers controleerden het wrak op de aanwezigheid van omgekomen, dan wel nog levende bemanningsleden, niet ontplofte bommen, nieuwe apparatuur enz. Bewaking werd bij het wrak geplaatst, totdat dit na enkele weken voor volledige demontage werd afgevoerd naar werkplaatsen en kampen o.a. naar het concentratiekamp te Vught. Er zat maar weinig aan een vliegtuigwrak, dat de Duitsers niet voor hun eigen oorlogsindustrie konden gebruiken. De bewakings-troepen werden meestal ergens in de buurt ingekwartierd bv. op een boerderij. Inwoners hadden ook wel belangstelling voor onderdelen van het vliegtuigwrak, dat niet zelden over een grote oppervlakte lag verspreid. Wat men echter met een stukje aluminium plaat, een verwrongen metertje of een stuk rubber moest doen wist men eigenlijk niet; het waren gewoon hebbedingetjes. Aluminium pijpen en plexiglas vonden wel gauw een toepassing; men maakte er leuke ringetjes van, waarbij het plexiglas werd geschilderd in de kleuren rood, wit en blauw. Bepaalde groepen als bv. het verzet hadden wel eens belangstelling voor intact gebleven mitrailleurkogels. Maar de Duitse bewaking was meestal attent en liet zich niet afleiden, ook niet door de schooljeugd die graag rondneusde. Gesneuvelden werden door de Duitsers gekist en vanuit onze streek overgebracht naar een centrale begraafplaats te Woensel-Eindhoven. Neergestort boven de lijn (globaal) Boxmeer-Uden-Veghel-Den Bosch werd begraven te Uden, neergestort onder die lijn, dus te bv. Elzendorp, Boekel, Gemert, Erp, St.-Oedenrode te Woensel. Het was ten strengste verboden om overlevenden te helpen \u2013 dat kwam je ten minste op een verblijf in een concentratiekamp te staan. O.a. de familie Otten in Erp trotseerde dit verbod en bood vanaf april 1943 hulp aan 51 neergekomen bemanningsleden, waarvan er een aantal na een lange, lange tocht weer op de basis in Groot-Brittanni\u00eb kon terugkeren. De verschillende luchtmachten hebben boven Nederland en het aangrenzende zeegebied grote verliezen geleden Er kwamen door allerlei oorzaken ong. 6.500 toestellen naar beneden n.l. zo\u2019n 2800 RAF (Brits), 1500 USAAF (Amerikaans), 2000 Luftwaffe (Duits) en 200 andere nationaliteiten. De verliezen aan bemanningsleden bedroegen: RAF ong. 16.500, USAAF 2700, Luftwaffe 2500. Velen van hen zijn nimmer gevonden en staan als vermist te boek. Voor het overgrote deel van hen voor altijd \u201dMissing in action\u201d en liggend in een niet gelokaliseerd graf, meestal de zee. Nu, zoveel jaren na dato een reden om nog eens met respect terug te denken aan deze ons onbekende helden uit het luchtruim. Gedurende de oorlog op grondgebied van de gemeente Erp neergestorte vliegtuigen: Nr. 1: 26-02-1943 Een tweemotorige Britse bommenwerper te Boerdonk, nabij de boerderij van Michiel Penninx aan de Kruisstraat; Nr. 2: 17-06-1943 Een viermotorige Britse bommenwerper te Boerdonk op nagenoeg dezelfde plaats; Nr. 3: 21-07-1944 Een viermotorige Britse bommenwerper te Keldonk in de Roost langs de straatweg Erp- Keldonk; Nr. 4: 17-09-1944 Een tweemotorig Amerikaans transportvliegtuig in de Vogelenzang op de Aa-oever tussen Erp en Keldonk; Nr. 5: 21-09-1944 Een tweemotorig Canadees transportvliegtuig in \u2019t Hool te Keldonk nabij de boerderij van A.Biemans; Nr. 6: 22-09-1944 Een eenmotorig Brits jachtvliegtuig op het Ham te Erp; Nr. 7: 23-09-1944 Een Amerikaans zweefvliegtuig te Boerdonk in een weiland van H. Bekkers gelegen tussen de Boerdonksedijk en de Zuid-Willemsvaart\/kanaaldijk; Nr. 8: 23-09-1944 Een zelfde toestel in het Hurkske te Erp nabij de bosrand in de buurt van het Rouwven; Nr. 9: 02-11-1944 Een Amerikaans jachtvliegtuig te Boerdonk, Boerdonksedijk achter de boerderij van A. ` van de Berg; Nr. 10: 25-12-1944 Een tweemotorig Duits jachtvliegtuig (straaljager) te Erp in het buurtschap Melvert; Nr.11: 01-01-1945 Een Duits jachtvliegtuig te Keldonk, \u2019t Hool nabij de boerderij van H. Kanters.; 1 jan. 1945 Een zelfde toestel in het grensgebied tussen Boerdonk en Donk, in Leek. waarbij de piloot per parachute landde in het Boerdonkse deel van Leek. Dan zijn er ook enkele bemanningsleden van elders neergestorte vliegtuigen per parachute op Erp \u2018s grondgebied geland. Met de beschrijving van de lotgevallen van deze vliegers zal de serie worden voortgezet.\", \"Dutch Male\", {\"rate\":\"1\",\"pitch\":\"0.8\",\"volume\":\"0.8\"});\n                }\n            };\n        <\/script>\n     De onze streek passerende bommenwerpers hadden vooral te maken met de nachtjagers van de Duitse vliegbasis Venlo; vele toestellen en hun bemanningen werden het slachtoffer van de kanonnen en mitrailleurs van deze jagers. Deze basis was operationeel vanaf 18 maart 1941. Over geheel Nederland verspreid waren dergelijke basis voor dag- en\/of nachtjagers aangelegd o.a. te Leeuwarden, Soesterberg, Schiphol, Deelen, Gilze-Rijen, Twenthe en Volkel. Nagenoeg elke gemeente in Nederland kreeg te maken met het op hun grondgebied neerstorten van vliegtuigen en het sneuvelen van bemanningssleden.<\/p>\n\n\n\n<p>Vooral\nin de beginjaren \u2013 de tijdsperiode van de z.g. \u201dhelle Nachtjagd\u201d&nbsp; (t\/m medio 1942) &#8211; maakte de Duitse\nluchtverdediging ook in onze streek gebruik van zoeklichten, meestal gekoppeld\naan\/samenwerkend met een batterij luchtdoelgeschut en een grondstation voor de\njagers. Deze schijnwerpers stonden o.a. opgesteld&nbsp; omgeving vliegveld Volkel, in de Peel als bij\nBakel, Oploo en Venray. Hun lange priemende lichtvingers hadden een\ndieptewerking&nbsp; van ongeveer dertig km. en\nhet was voor de overvliegende bommenwerpers zaak om niet door zo\u2019n straal\ngevangen te worden. In een oogwenk bundelden zich de zoeklichten dan,\nconcentreerden zich op dat ene \u201cpuntje\u201d hoog in de lucht, de gevangen\nbommenwerper en dan was er bijna geen ontsnappen meer mogelijk. Velen onder ons\nhebben destijds dat \u201dspeurwerk\u201d gevolgd, hopende dat het geen resultaat\nopleverde. Maar een imponerend schouwspel was het wel.<\/p>\n\n\n\n<p>De\nnachtjagers werden vanaf de grond begeleid door een \u201dNachtjagdstellung\u201d- een\nmet radar uitgeruste gevechtsleidingspost op de grond; deze \u201dpraatte\u201d de\nnachtjager tot vlakbij een bommenwerper, waarna de piloot van de jager de\naanval zelfstandig afwikkelde. Een dergelijke post was voor onze streek gevestigd\nte Veulen\/Venray. Zo\u2019n post werd ondersteund door een radarpeilstation;&nbsp; in Bakel hadden de Duitsers een station\ngebouwd, dat te boek stond onder de naam \u201dBazi\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Als\ner weer eens een vliegtuig was neergestort verschenen binnen de kortste tijd\nDuitse militairen bij het wrak; in onze streek kwamen zij van legerplaatsen als\nEindhoven, Helmond, Den Bosch of vliegbasis Volkel. Plaatselijke politie en\/of\nleden van de luchtbeschermingsdienst plus uiteraard nieuwsgierige bewoners\n(ondanks de avondklok) waren altijd wel als eersten aanwezig bij het wrak. Maar\nzij moesten dan toch al gauw plaats maken voor de Duitsers. Iedereen werd dan\nverder op afstand gezet. De Duitsers controleerden het wrak op de aanwezigheid\nvan omgekomen, dan wel nog levende bemanningsleden, niet ontplofte bommen,\nnieuwe apparatuur enz. Bewaking werd bij het wrak geplaatst, totdat dit na\nenkele weken voor volledige demontage werd&nbsp;\nafgevoerd naar werkplaatsen en kampen o.a. naar het concentratiekamp te\nVught. Er zat maar weinig aan een vliegtuigwrak, dat de Duitsers niet voor hun\neigen oorlogsindustrie konden gebruiken. De bewakings-troepen werden meestal\nergens in de buurt ingekwartierd bv. op een boerderij.<\/p>\n\n\n\n<p>Inwoners\nhadden ook wel belangstelling voor onderdelen van het vliegtuigwrak, dat niet\nzelden over een grote oppervlakte lag verspreid. Wat men echter met een stukje\naluminium plaat, een verwrongen metertje of een stuk rubber moest doen wist men\neigenlijk niet; het waren gewoon hebbedingetjes. Aluminium pijpen en plexiglas\nvonden wel gauw een toepassing; men maakte er leuke ringetjes van, waarbij het\nplexiglas werd geschilderd in de&nbsp; kleuren\nrood, wit en blauw. Bepaalde groepen als bv. het verzet hadden wel eens\nbelangstelling voor intact gebleven mitrailleurkogels. Maar de Duitse bewaking\nwas meestal attent en liet zich niet afleiden, ook niet door de schooljeugd die\ngraag rondneusde.<\/p>\n\n\n\n<p>Gesneuvelden\nwerden door de Duitsers gekist en vanuit&nbsp;\nonze streek overgebracht naar een centrale begraafplaats te\nWoensel-Eindhoven. Neergestort boven de lijn (globaal) Boxmeer-Uden-Veghel-Den\nBosch werd begraven te Uden, neergestort onder die lijn, dus te bv. Elzendorp,\nBoekel, Gemert, Erp, St.-Oedenrode te Woensel. <\/p>\n\n\n\n<p>Het\nwas ten strengste verboden om overlevenden te helpen \u2013 dat kwam je ten minste\nop een verblijf in een concentratiekamp te staan. O.a. de familie Otten in Erp\ntrotseerde dit&nbsp; verbod en bood vanaf\napril 1943 hulp aan 51 neergekomen bemanningsleden, waarvan er een aantal na\neen lange, lange tocht weer op de basis in Groot-Brittanni\u00eb kon terugkeren. <\/p>\n\n\n\n<p>De\nverschillende luchtmachten hebben boven Nederland en het aangrenzende zeegebied\ngrote verliezen geleden<\/p>\n\n\n\n<p>Er\nkwamen door allerlei oorzaken ong. 6.500 toestellen naar beneden n.l. zo\u2019n 2800\nRAF (Brits), 1500 USAAF (Amerikaans), 2000 Luftwaffe (Duits) en 200 andere\nnationaliteiten.<\/p>\n\n\n\n<p>De\nverliezen aan bemanningsleden bedroegen: RAF ong. 16.500, USAAF 2700,&nbsp; Luftwaffe 2500.&nbsp; Velen van hen zijn nimmer&nbsp; gevonden en staan als vermist te boek. Voor\nhet overgrote deel van hen voor altijd \u201dMissing in action\u201d en liggend in een\nniet gelokaliseerd graf, meestal de zee.&nbsp;\nNu, zoveel jaren na dato een reden om nog eens met respect terug te\ndenken aan deze ons onbekende helden uit het luchtruim.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Gedurende de\noorlog op grondgebied van de gemeente Erp neergestorte vliegtuigen:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Nr.\n1: &nbsp;&nbsp;26-02-1943&nbsp; Een tweemotorige Britse bommenwerper te\nBoerdonk, nabij de boerderij van Michiel <\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Penninx\naan de Kruisstraat;<\/p>\n\n\n\n<p>Nr.\n2: &nbsp;&nbsp;17-06-1943 &nbsp;Een viermotorige Britse bommenwerper te\nBoerdonk op nagenoeg dezelfde plaats;<\/p>\n\n\n\n<p>Nr.\n3: &nbsp;&nbsp;21-07-1944 &nbsp;Een viermotorige Britse bommenwerper te\nKeldonk in de Roost langs de straatweg Erp-<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Keldonk;<\/p>\n\n\n\n<p>Nr.\n4: &nbsp;&nbsp;17-09-1944&nbsp; Een tweemotorig Amerikaans transportvliegtuig\nin de Vogelenzang op de Aa-oever tussen <\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Erp en Keldonk;<\/p>\n\n\n\n<p>Nr.\n5: &nbsp;&nbsp;21-09-1944 &nbsp;Een tweemotorig Canadees transportvliegtuig in\n\u2019t Hool te Keldonk nabij de boerderij van &nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; A.Biemans;<\/p>\n\n\n\n<p>Nr.\n6: &nbsp;&nbsp;22-09-1944&nbsp; Een eenmotorig Brits jachtvliegtuig op het\nHam te Erp;<\/p>\n\n\n\n<p>Nr.\n7: &nbsp;&nbsp;23-09-1944 &nbsp;Een Amerikaans zweefvliegtuig &nbsp;te Boerdonk in een weiland van H. Bekkers\ngelegen &nbsp;&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; tussen de\nBoerdonksedijk en de Zuid-Willemsvaart\/kanaaldijk;<\/p>\n\n\n\n<p>Nr.\n8:&nbsp;&nbsp; 23-09-1944&nbsp; Een zelfde toestel in het Hurkske te Erp\nnabij de bosrand in de buurt van het Rouwven;<\/p>\n\n\n\n<p>Nr.\n9: &nbsp;&nbsp;02-11-1944&nbsp; Een Amerikaans jachtvliegtuig te Boerdonk,\nBoerdonksedijk achter de boerderij van A. `&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; van de Berg;<\/p>\n\n\n\n<p>Nr.\n10: 25-12-1944 &nbsp;Een tweemotorig Duits\njachtvliegtuig (straaljager) te Erp in het buurtschap Melvert;<\/p>\n\n\n\n<p>Nr.11:&nbsp; 01-01-1945&nbsp;\nEen Duits jachtvliegtuig te Keldonk, \u2019t Hool nabij de boerderij van H.\nKanters.;<\/p>\n\n\n\n<p>1\njan. 1945&nbsp;&nbsp;&nbsp; Een zelfde toestel in het\ngrensgebied tussen Boerdonk en Donk, in Leek.<\/p>\n\n\n\n<p>waarbij\nde piloot per parachute landde in het Boerdonkse deel van Leek.<\/p>\n\n\n\n<p>Dan\nzijn er ook enkele bemanningsleden van elders neergestorte vliegtuigen per\nparachute op Erp \u2018s grondgebied geland. Met de beschrijving van de lotgevallen\nvan deze vliegers zal de serie worden voortgezet.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>De onze streek passerende bommenwerpers hadden vooral te maken met de nachtjagers van de Duitse vliegbasis Venlo; vele toestellen en &hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8,82,24],"tags":[],"class_list":["post-438","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-artikelen","category-inleiding-luchtoorlog","category-luchtoorlog"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/438"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=438"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/438\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=438"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=438"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=438"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}