{"id":407,"date":"2019-08-08T15:26:05","date_gmt":"2019-08-08T13:26:05","guid":{"rendered":"http:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/?p=407"},"modified":"2019-10-09T15:16:05","modified_gmt":"2019-10-09T13:16:05","slug":"53-bezettingstijd-iii-burgerlijk-bestuur-maatschappelijke-organisaties-enz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/53-bezettingstijd-iii-burgerlijk-bestuur-maatschappelijke-organisaties-enz\/","title":{"rendered":"53. BEZETTINGSTIJD III. Burgerlijk bestuur, maatschappelijke organisaties, enz."},"content":{"rendered":"\n<p><button id=\"listenButton1\" class=\"responsivevoice-button\" type=\"button\" value=\"Play\" title=\"ResponsiveVoice Tap to Start\/Stop Speech\"><span>&#128266; Lees voor<\/span><\/button>\n        <script>\n            listenButton1.onclick = function(){\n                if(responsiveVoice.isPlaying()){\n                    responsiveVoice.cancel();\n                }else{\n                    responsiveVoice.speak(\"Bij de aanvang van de bezetting in mei 1940 telde de Gemeente Erp zo\\'n 3385 inwoners, waarvan het grootste gedeelte woon\u00adachtig was in de plaats Erp. De bevolking was overwegend agra\u00adrisch. Burgemeester van de gemeente was H. Verheijen (Brugstraat) en gemeen\u00adtesecretaris was J. Sleegers (Kerkstraat). De gemeenteraad telde zeven leden en bestond uit de Heren J. Donkers (A.14 - lijst 1), G. v.d. Tillaar (Hoek - lijst 3), C. van Berlo (A.56 - lijst 4), M. Bouw (Morsehoef - lijst 4), L. Scheepers (Boerdonk - lijst 4), Jhr. O. de Kuyper (Dijk - lijst 5) en A. Verbruggen (Bolst - lijst 5). Wethouders waren M. Bouw en L. Scheepers, beiden van lijst 4. De verkiezingen voor deze raad hadden plaatsgehad op woensdag 14 juni 1939. Behalve de bovengenoemde lijsten, waarvan verte\u00adgenwoordigers in de raad kwamen, namen ook nog de lijsten 2 (lijsttrekker W. van Asseldonk) en 6 (lijsttrekker A.v.d. Br\u00adoek) aan de verkiezingen deel. Lijst 1 telde zes kandidaten, lijst 2 had er twee, lijst 3 bracht er vier in, lijst 4 liefst acht, lijst 5 hield het op vijf en lijst 6 heel bescheiden op een kandidaat. In totaal werden er op de 26 kandidaten 1341 geldige stemmen uitgebracht. Deze raad zou in functie blijven tot 17 juni 1941, toen door de bezetter een verder werken onmogelijk werd gemaakt. Hier\u00adover in een latere bijdrage meer. De drie kerkdorpen hadden hun eigen r.-k. parochie met kerk: Erp de St. Servatius, Keldonk de St.Antonius van Padua en Boerdonk dezelfde als de moederkerk te Erp, dus eveneens St.Servatius. (Keldonk en Boerdonk waren ontstaan als z.g. bijparochies van Erp). In de drie plaatsen waren ook congregaties van zusters gevestigd. Leden van deze congregaties waren vooral werkzaam in de ge\u00adzondheidszorg (wijkverpleging, bejaardenhulp) en het onder\u00adwijs. In Erp waren dat de Zusters Franciscanessen (Zusters van Veghel); hun klooster was gevestigd in de Kerkstraat op de plaats waar thans het bejaardencentrum staat. Aldaar beheerden zij ook het z.g. Liefdesgesticht en waren betrokken bij het (toen nog niet door het Rijk gesubsidieerde) kleuteronderwijs en de r.-k. Mariaschool (lagere school voor meisjes). In Keldonk bewoonden in die tijd de zusters van het Kostbaar Bloed uit Aarle-Rixtel het klooster, gelegen schuin tegenover de kerk. In Boerdonk waren het de Missiezusters Fran\u00adciscanes\u00adsen. Deze woonden in het in 1918 gebouwde kloostertje, pal naast de pastorie. In de beide plaatsen kwamen het kleuteron\u00adder\u00adwijs en verpleging voor hun rekening. Pastoor te Erp was Dr. Alphons Meuwese uit Den Bosch, te Keldonk Johannes Bogaers uit Woensel en te Boerdonk Adrianus Smits eveneens uit Den Bosch. Zij bleven de gehele oorlogspe\u00adriode in deze functie benoemd. Te Erp was ook nog een kapelaan werkzaam; in mei 1940 was dat Herman Reulen uit Nijmegen. P. Henrar was als huisarts in de gemeente Erp gevestigd; hij had zijn woonhuis\/praktijk aan het Harmonieplein, naast het caf\u00e9 van Christ v.d. Ven. De beide panden zijn in de jaren \\'60 gesloopt. Veeverloskundige was Pietje Barten. Als veldwachter van de gemeente Erp, tevens onbezoldigd rijks\u00adveldwachter, functioneerde P.L. Jong. Hij was lange tijd de enige politiebeambte in Erp. De reeds voor de aanvang van de oorlog door de Nederlandse regering ingestelde distributie\u00addienst had een kantoortje (een kamertje) in het pand, gelegen rechts naast het gemeentehuis. Erp viel onder de Distributie\u00adkring St.-Oedenrode en voor dis\u00adtributieaangelegenheden (niet de uitreiking van distributie\u00adbonnen) kon men op dat kantoor\u00adtje terecht. Over dit onder\u00adwerp later meer. Eveneens van voor het uitbreken van de oorlog dateerde de Luchtbeschermingsdienst, waarbij een groot aantal inwoners van de gemeente Erp was betrokken. Hoofd van deze dienst was Adriaan Heykants en ook over deze dienst volgt nog een aparte bijdra\u00adge. De gemeente telde vier lagere scholen: een meisjes- en een jon\u00adgensschool te Erp en gemengde scholen te Keldonk en Boerdonk. Hoofden van die scholen waren in mei 1940: Meisjesschool te Erp: Zuster Margaretha Maria (Toonen); Jongensschool te Erp: J. van Melis; Gemengde school te Keldonk: P. v.d. Linden en Gemengde school te Boerdonk: W. Thyssens. Al lang voor de oorlog bestonden er vele z.g. standsorganisaties. Gelet op de agrarische achtergrond van vele inwoners was dat uiteraard de r.-k. Boerenbond met bloeiende afdelingen in de drie kerkdorpen, eveneens de r.-k. Jonge Boerenstand, er was een r.-k. Middenstandvereniging en de r.-k. Werkliedenvereni\u00adging\/-bond. (de latere K.A.B.).\", \"Dutch Male\", {\"rate\":\"1\",\"pitch\":\"0.8\",\"volume\":\"0.8\"});\n                }\n            };\n        <\/script>\n     Bij de aanvang van de bezetting in mei 1940 telde de Gemeente Erp zo&#8217;n 3385 inwoners, waarvan het grootste gedeelte woon\u00adachtig was in de plaats Erp. De bevolking was overwegend agra\u00adrisch.<\/p>\n\n\n\n<p>Burgemeester van de gemeente was H. Verheijen (Brugstraat) en gemeen\u00adtesecretaris\nwas J. Sleegers (Kerkstraat).<\/p>\n\n\n\n<p>De gemeenteraad telde zeven leden en bestond uit de Heren J. Donkers\n(A.14 &#8211; lijst 1), G. v.d. Tillaar (Hoek &#8211; lijst 3), C. van Berlo (A.56 &#8211; lijst\n4), M. Bouw (Morsehoef &#8211; lijst 4), L. Scheepers (Boerdonk &#8211; lijst 4), Jhr. O.\nde Kuyper (Dijk &#8211; lijst 5) en A. Verbruggen (Bolst &#8211; lijst 5).<\/p>\n\n\n\n<p>Wethouders waren M. Bouw en L. Scheepers, beiden van lijst 4.<\/p>\n\n\n\n<p>De verkiezingen voor deze raad hadden plaatsgehad op woensdag 14 juni\n1939. Behalve de bovengenoemde lijsten, waarvan verte\u00adgenwoordigers in de raad\nkwamen, namen ook nog de lijsten 2 (lijsttrekker W. van Asseldonk) en 6\n(lijsttrekker A.v.d. Br\u00adoek) aan de verkiezingen deel.<\/p>\n\n\n\n<p>Lijst 1 telde zes kandidaten, lijst 2 had er twee, lijst 3 bracht er\nvier in, lijst 4 liefst acht, lijst 5 hield het op vijf en lijst 6 heel\nbescheiden op een kandidaat. In totaal werden er op de 26 kandidaten 1341\ngeldige stemmen uitgebracht.<\/p>\n\n\n\n<p>Deze raad zou in functie blijven tot 17 juni 1941, toen&nbsp; door de bezetter een verder werken onmogelijk\nwerd gemaakt. Hier\u00adover in een latere bijdrage meer.<\/p>\n\n\n\n<p>De drie kerkdorpen hadden hun eigen r.-k. parochie met kerk: Erp de St.\nServatius, Keldonk de St.Antonius van Padua en Boerdonk dezelfde als de\nmoederkerk te Erp, dus eveneens St.Servatius.<\/p>\n\n\n\n<p>(Keldonk en Boerdonk waren ontstaan als z.g. bijparochies van Erp).<\/p>\n\n\n\n<p>In de drie plaatsen waren ook congregaties van zusters gevestigd. Leden\nvan deze congregaties waren vooral werkzaam in de ge\u00adzondheidszorg\n(wijkverpleging, bejaardenhulp) en het onder\u00adwijs.<\/p>\n\n\n\n<p>In Erp waren dat de Zusters Franciscanessen (Zusters van Veghel); hun\nklooster was gevestigd in de Kerkstraat op de plaats waar thans het\nbejaardencentrum staat. Aldaar beheerden zij ook het z.g. Liefdesgesticht en\nwaren betrokken bij het (toen nog niet door het Rijk gesubsidieerde)\nkleuteronderwijs en de r.-k. Mariaschool (lagere school voor meisjes).<\/p>\n\n\n\n<p>In Keldonk bewoonden in die tijd de zusters van het Kostbaar Bloed uit\nAarle-Rixtel het klooster, gelegen schuin tegenover de kerk. In Boerdonk waren\nhet de Missiezusters Fran\u00adciscanes\u00adsen. Deze woonden in het in 1918 gebouwde\nkloostertje, pal naast de pastorie. In de beide plaatsen kwamen het kleuteron\u00adder\u00adwijs\nen verpleging voor hun rekening.<\/p>\n\n\n\n<p>Pastoor te Erp was Dr. Alphons Meuwese uit Den Bosch, te Keldonk\nJohannes Bogaers uit Woensel en te Boerdonk Adrianus Smits eveneens uit Den\nBosch. Zij bleven de gehele oorlogspe\u00adriode in deze functie benoemd.<\/p>\n\n\n\n<p>Te Erp was ook nog een kapelaan werkzaam; in mei 1940 was dat Herman\nReulen uit Nijmegen.<\/p>\n\n\n\n<p>P. Henrar was als huisarts in de gemeente Erp gevestigd; hij had zijn\nwoonhuis\/praktijk aan het Harmonieplein, naast het caf\u00e9 van Christ v.d. Ven. De\nbeide panden zijn in de jaren &#8217;60 gesloopt.&nbsp;\nVeeverloskundige was <\/p>\n\n\n\n<p>Pietje Barten.<\/p>\n\n\n\n<p>Als veldwachter van de gemeente Erp, tevens onbezoldigd rijks\u00adveldwachter,\nfunctioneerde P.L. Jong. Hij was lange tijd de enige politiebeambte in Erp.<\/p>\n\n\n\n<p>De reeds voor de aanvang van de oorlog door de Nederlandse regering\ningestelde distributie\u00addienst had een kantoortje (een kamertje) in het pand,\ngelegen rechts naast het gemeentehuis. Erp viel onder de Distributie\u00adkring\nSt.-Oedenrode en voor dis\u00adtributieaangelegenheden (niet de uitreiking van\ndistributie\u00adbonnen) kon men op dat kantoor\u00adtje terecht. Over dit onder\u00adwerp\nlater meer.<\/p>\n\n\n\n<p>Eveneens van voor het uitbreken van de oorlog dateerde de\nLuchtbeschermingsdienst, waarbij een groot aantal inwoners van de gemeente Erp\nwas betrokken. Hoofd van deze dienst was&nbsp;\nAdriaan Heykants en ook over deze dienst volgt nog een aparte bijdra\u00adge.<\/p>\n\n\n\n<p>De gemeente telde vier lagere scholen: een meisjes- en een jon\u00adgensschool\nte Erp en gemengde scholen te Keldonk en Boerdonk.<\/p>\n\n\n\n<p>Hoofden van die scholen waren in mei 1940:<\/p>\n\n\n\n<p>Meisjesschool te Erp: Zuster Margaretha Maria (Toonen);<\/p>\n\n\n\n<p>Jongensschool te Erp: J. van Melis;<\/p>\n\n\n\n<p>Gemengde school te Keldonk: P. v.d. Linden en<\/p>\n\n\n\n<p>Gemengde school te Boerdonk: W. Thyssens.<\/p>\n\n\n\n<p>Al lang voor de oorlog bestonden er vele z.g. standsorganisaties. Gelet\nop de agrarische achtergrond van vele inwoners was dat uiteraard de r.-k.\nBoerenbond met bloeiende afdelingen in de drie kerkdorpen, eveneens de <\/p>\n\n\n\n<p>r.-k. Jonge Boerenstand, er was een r.-k. Middenstandvereniging en de\nr.-k. Werkliedenvereni\u00adging\/-bond. (de latere K.A.B.).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bij de aanvang van de bezetting in mei 1940 telde de Gemeente Erp zo&#8217;n 3385 inwoners, waarvan het grootste gedeelte &hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8,23,79],"tags":[],"class_list":["post-407","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-artikelen","category-bezettingstijd","category-de-eerste-maanden"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/407"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=407"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/407\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=407"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=407"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.erthepe.nl\/wo2\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=407"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}